Verkiezingen
Verenigd Koninkrijk

Lees alles over de Britse verkiezingen op tijd.be/britseverkiezingen

Op donderdag 8 juni beslissen de Britten of ze premier Theresa May met een extra sterk mandaat aan de brexitonderhandelingen laten beginnen. Maar wat een gemakkelijke monsterzege moest worden, is uitgemond in een spannende strijd met Labour, de LibDems en de SNP.

Wie zijn de kandidaten?

Klik op de kandidaten voor meer info

Theresa May (60)

Conservatieven

Rechts

Theresa May

Theresa May (60)

Conservatieven

De Britse premier verbaasde in april door vervroegde verkiezingen uit te schrijven. Kort na het brexitreferendum in juni vorig jaar was May Cameron opgevolgd als leider van de Conservatieven en als premier. Met een klinkende overwinning hoopt de premier haar mandaat voor een harde brexit, met de nadruk op soevereiniteit, kracht bij te zetten.

Jeremy Corbyn (68)

Labour

Links

Jeremy Corbyn

Jeremy Corbyn (68)

Labour

De voorzitter van de Britse sociaaldemocraten, Jeremy Corbyn, verwelkomt de vervroegde verkiezing en hoopt met een focus op onderwijs en huisvesting zijn partij nieuw leven in te blazen. Het probleem voor Corbyn, die met Labour een meer linkse koers vaart, is dat hij geen uitgesproken mening heeft over hét thema van deze verkiezing: de brexit.

Paul Nuttall (40)

UKIP

Rechts-Populistisch

Paul Nuttall

Paul Nuttall (40)

UKIP

Zonder boegbeeld Nigel Farage staat Paul Nuttall, de voorzitter van de rechts-populistische, eurofobe partij, er bij de verkiezing maar alleen voor. Bovendien heeft de partij zijn bestaansrecht wat verloren nu haar grootste project - de brexit - realiteit is geworden. Nuttall gaat proberen het tegendeel te bewijzen, maar de peilingen geven hem ongelijk.

Tim Farron (47)

Libdems

Sociaal-Liberaal

Tim Farron

Tim Farron (47)

Libdems

Farron en zijn sociaal-liberalen werpen zich in deze verkiezing op als de behoeders van de brexit. Farron belooft een nieuw referendum waarbij de Britten hun mening over de brexit kunnen herzien. Daarmee zijn de LibDems de enige belangrijke partij die de kiezers zo’n noodboei toewerpen.

Michelle O'Neill (40)

Sinn Féin

Sociaal-Liberaal

Michelle O'Neill

Michelle O'Neill (40)

Sinn Féin

Net als de Schotten zien ook de Noord-Ieren hun kans schoon om tegen de brexit te protesteren. De kopvrouw van de nationalistische partij Sinn Féin, Michelle O’Neill, voert de strijd aan. Ze wil Noord-Ierland behoeden voor een brexit-scenario waarbij de grens met buurland Ierland weer moet worden opgetrokken.

Nicola Sturgeon (46)

SNP

Links-Nationalistisch

Nicola Sturgeon

Nicola Sturgeon (46)

SNP

Voor de Schotse nationalisten van Nicola Sturgeon is de verkiezing een gelegenheid om het stokpaardje van een onafhankelijkheidsreferendum weer boven te halen. De schotten zouden liever als onafhankelijke natie bij de EU blijven. Als Sturgeon haar overweldigend mandaat opnieuw krijgt, vindt ze dat Londen een nieuw referendum niet langer kan tegenhouden.

Hoe gezond is de Britse economie?

BBP-groei

De Britse economie heeft nog geen last van brexit-blues

VK 1,8% BE 1,4%

Begroting

De begroting kleurt minder rood na jaren forse besparingen

VK -3% BE -2,2%(% BBP)

Werkloosheid

Het werklozenleger is de laatste jaren fors afgeslankt

VK 5.0% BE 7.8%(% BBP)

Gezondheidszorg

Uitgaven voor sociale zekerheid houden vergrijzing niet bij

VK 7.6% BE 7,7%(% BBP)

bron: Eurostat, Europese Commissie | * ramingen

Impact van de brexit

Leave | Remain

Engeland

53,4% 46,6%

Wales

52,5% 47,5%

Noord-Ierland

44,2% 55,8%

Schotland

38,0% 62,0%

Premier Theresa May heeft vervroegde parlementsverkiezingen uitgeroepen omdat ze de steun van het volk wil voordat ze de gesprekken over de brexit aanvat met de Europese Unie. May mikt daarbij op een ‘harde brexit’, waarbij soevereiniteit voorrang krijgt op economische overwegingen. De vraag is vooral hoeveel kiezers die zich een jaar geleden tegen het Britse vertrek hebben gekeerd, nu toch voor May en haar brexitplannen stemmen.

Wat zijn de belangrijkste thema's?

Veiligheid
Gezondheidszorg
Onderwijs

‘Genoeg is genoeg’

Premier Theresa May wil na drie aanslagen in drie maanden tijd de strijd tegen terreur fors opvoeren.

Met drie aanslagen in drie maanden tijd verschuift de brexit steeds meer naar de achtergrond bij de Britse stembusslag. Wie het land veilig houdt, boeit de kiezer wel. Over hoe dat de verkiezingen zal sturen, lopen de meningen uiteen. Op het populistische UKIP na, wil geen enkele partij te nadrukkelijk inspelen op de aanslagen.

May probeert de kiezer te verleiden met het vooruitzicht op stabiliteit wanneer zij het land blijft leiden. Oppositieleider Jeremy Corbyn probeert May onderuit te halen door haar te herinneren aan de politiebesparingen die ze als minister van Binnenlandse Zaken heeft doorgevoerd.

5 procent

Oppositieleider Jeremy Corbyn van Labour wil de top van de grootverdieners laten betalen voor een betere gezondheidszorg.

Meer dan van de brexit, liggen veel Britten wakker van de gezondheidszorg. Premier May belooft de komende vijf jaar 8 miljard pond extra vrij te maken voor de Britse NHS. Maar Jeremy Corbyn en zijn Labour willen daar nog veel verder in gaan, met meer dan 30 miljard extra voor de dienst. Corbyn wil die drastische verhoging betalen met een fors hogere belasting voor de vijf procent grootste verdieners.

86,2 miljard pond

Zoveel schulden hebben Britse universiteitsstudenten nog uitstaan. Dat is absurd en er moet een einde aan komen, vindt Jeremy Corbyn van Labour.

Wat kinderen te eten krijgen op school, is een verrassend veelbesproken kwestie in de aanloop naar de verkiezingen. De Conservatieven van premier May pleiten voor een gratis ontbijt voor iedereen in de lagere school, in plaats van de gratis lunches nu in de laagste drie jaren. Labour wil gratis maaltijden voor alle schoolkinderen in alle jaren. Dat moet ook kinderen met een moeilijke achtergrond thuis alle kansen geven in het onderwijs. De partij wil ook komaf maken met de hoge inschrijvingsgelden aan de Britse universiteiten. Daardoor dragen studenten nu vaak tot decennia na het afstuderen schulden mee.

Uitslag vorige verkiezingen

Labour Conservatieven LibDems UKIP Groenen SNP Plaid Cymru DUP SDLP Sinn Fein UUP

In grote delen van het Verenigd Koninkrijk is de keuze voor de Conservatieven of Labour vrij voorspelbaar. Grote steden als Londen kleuren rood, voor Labour. Het gros van het platteland kiest blauw, de kleur van de Conservatieven. Maar een aantal plekken zijn twijfelgevallen. Iedereen kijkt op 8 juni naar het noorden van Engeland. Daar moet Labour alle zeilen bijzetten om industriesteden als Leeds en Manchester, traditionele bolwerken, niet te verliezen.

Premier May zette de afgelopen weken sterk in op de regio, die vorig jaar overwegend voor een brexit heeft gekozen. Ook de LibDems, die beloven het Britse vertrek zoveel mogelijk terug te schroeven, hopen te stunten. In Schotland is het niet de vraag of de nationalistische SNP wint, maar met welke marge ze dat zal doen.